Najlepsze warzywo na zakrzepy. Żyły i tętnice pracują pełną parą
Nie istnieje warzywo, które „leczy zakrzepy” - diagnozę i terapię prowadzi lekarz. Ale jeśli szukamy produktu najlepiej przebadanego pod kątem funkcji wspierania układu krwionośnego, na szczycie listy są buraki czerwone.
Polecane dla układu krwionośnego
W kontrolowanych próbach jednorazowe wypicie ok. 500 ml soku z buraka obniżało ciśnienie w ciągu 2–3 godzin i osłabiało agregację płytek krwi. U zdrowych seniorów pojedyncza dawka soku z buraka obniżała ciśnienie i zmniejszała markery aktywacji komórek krwi oraz zapalenia naczyniowego. Systematyczne przeglądy wskazują również, że azotany z diety poprawiają funkcję śródbłonka mierzoną przepływowo-zależną dylatacją.
Właściwości zdrowotne buraków
Buraki (zarówno korzeń, jak i sok) są bardzo wartościowe odżywczo i mają dobrze udokumentowane działanie prozdrowotne.
Wspierają serce i obniżają ciśnienie
- Zawierają azotany, które w organizmie przekształcają się w tlenek azotu.
- Rozszerza on naczynia krwionośne → poprawia przepływ krwi i może obniżać ciśnienie tętnicze.
- Regularne picie soku z buraka bywa stosowane wspomagająco przy nadciśnieniu.
Zwiększają wydolność fizyczną
- Dzięki azotanom poprawiają dotlenienie mięśni.
- Badania pokazują, że sok z buraka może zwiększyć wytrzymałość i opóźniać zmęczenie.
Wspierają produkcję krwi
- Zawierają żelazo, kwas foliowy i witaminę C (w niewielkiej ilości).
- Mogą wspierać osoby z niedoborami żelaza (choć nie zastępują leczenia).
Działają przeciwutleniająco
- Zawierają betalainy (naturalne barwniki), które mają silne działanie antyoksydacyjne.
- Pomagają neutralizować wolne rodniki i wspierają działanie przeciwzapalne.
Wspierają odporność
- Zawierają witaminę C, cynk i związki bioaktywne.
- Kiszone buraki (zakwas) dodatkowo wspierają mikrobiotę jelit.
Wspomagają trawienie
- Są źródłem błonnika.
- Mogą wspierać pracę jelit i zapobiegać zaparciom.
Kiedy uważać?
- Zawierają szczawiany – osoby z kamicą nerkową powinny spożywać je umiarkowanie.
- Mogą powodować zjawisko beeturii (różowe zabarwienie moczu) – jest to nieszkodliwe.
- Mają średni indeks glikemiczny – przy cukrzycy warto kontrolować porcję.
Przepis na zdrowe buraczki
Sałatka z pieczonym burakiem, fetą i rukolą
Składniki (2 porcje):
- 2 średnie buraki
- 80 g sera feta
- 2 garście rukoli
- 1 garść orzechów włoskich
- 1 łyżka miodu
- 1 łyżka octu balsamicznego
- 2 łyżki oliwy
- sól, pieprz
Przygotowanie:
- Buraki owiń w folię i piecz 45–60 min w 190°C.
- Po ostudzeniu pokrój w kostkę.
- Na talerzu ułóż rukolę, buraki, pokruszoną fetę i orzechy.
- Wymieszaj oliwę, miód i ocet – polej sałatkę.
- Dopraw solą i pieprzem.
Świetna jako lekka kolacja lub dodatek do grillowanego kurczaka.
Makaron w kremowym sosie z buraka
Składniki (2–3 porcje):
- 250 g makaronu (np. penne lub spaghetti)
- 2 ugotowane lub upieczone buraki
- 1 ząbek czosnku
- 100 ml śmietanki 30% lub jogurtu greckiego
- 2 łyżki oliwy
- sól, pieprz
- opcjonalnie: ser kozi lub parmezan
Przygotowanie:
- Ugotuj makaron al dente.
- Zblenduj buraki z czosnkiem, oliwą i śmietanką na gładki sos.
- Podgrzej sos na patelni i dopraw.
- Wymieszaj z makaronem.
- Posyp serem.
Koktajl buraczano-owocowy (energia + odporność)
Składniki (1–2 porcje):
- 1 mały surowy burak (lub ½ większego)
- 1 banan
- 1 jabłko
- kawałek świeżego imbiru (ok. 1 cm)
- 200 ml wody lub soku pomarańczowego
- sok z ½ cytryny
Przygotowanie:
- Buraka obierz i pokrój na mniejsze kawałki.
- Wszystkie składniki zblenduj na gładko.
- Jeśli koktajl jest za gęsty – dodaj więcej wody.