Wyszukaj w serwisie
przepisy porady dieta Show-biznes od kuchni produkty kuchnia smakoszy quizy
Smakosze.pl > Ziemniaki

Ziemniaki

Ziemniaki – co to jest? Podstawowe informacje

Ziemniaki to jedne z najbardziej popularnych warzyw na świecie. Jest to gatunek rośliny z rodziny psiankowatych, gdzie „psianka ziemniak” stanowi jego oficjalną, botaniczną nazwę. Ziemniaki na masową skalę uprawiano już tysiące lat temu w Ameryce Południowej (głównie w Imperium Inków), skąd do Europy trafiły dopiero w XVI wieku.

Jedyną jadalną część ziemniaka stanowi bulwa, czyli charakteryzujące się dużą zawartością skrobi zgrubienie, tworzące się na końcach podziemnych pędów rośliny. Z uwagi na morfologię ziemniaka nie dziwi więc zupełnie, że znajduje się w nim tak wiele cennych składników odżywczych.

Swoje zastosowanie ziemniaki znajdują przede wszystkim w sztuce kulinarnej całego świata, służąc jako podstawa, składnik lub dodatek do wielu potraw. Ziemniak są jednak także rośliną pastewną i przemysłową – z ziemniaków wytwarzać można przede wszystkim spirytus i mączkę ziemniaczaną. 

Jakie są rodzaje ziemniaków?

Ziemniaki zasadniczo można skategoryzować podług dwóch kategorii. Pierwsza z nich stanowi odpowiedź na pytanie jakie są odmiany ziemniaków w sensie uprawnym. Druga wskazuje na typy kulinarne ziemniaków.

W przypadku odmian uprawnych ziemniaka wyróżnia się ich pięć: bardzo wczesne, wczesne, średnio wczesne, średnio późne i późne. Podstawą dla rozgraniczenia jest termin ich zbioru. Typy kulinarne ziemniaków dzieli się z kolei przez wzgląd na ich praktyczne zastosowanie w kuchni, wynikające z ich gatunku.

Typy kulinarne ziemniaków

Istnieją cztery typy kulinarne ziemniaków – A, B, C i D. Typ A to ziemniaki sałatkowe, wykorzystywane nie tylko do przygotowania sałatek, ale też konserw. Najpowszechniej używane są ziemniaki typu B, określane często jako wszechstronne. Idealnie sprawdzą się jako składnik zup – przyrządza się z nich także frytki czy ciasta ziemniaczane.

Często stosowanym w gastronomii ziemniakiem jest także ziemniak typu C, polecany na pyzy, puree czy placki ziemniaczane. Najmniej przydatny w sztuce kulinarnej jest typ D, charakteryzujący się dużą mączystością i suchością.

Ziemniaki – wartości odżywcze

Ziemniaki to stosunkowo zdrowe warzywa, choć ich nadmierne spożycie może prowadzić do otyłości – głównie z uwagi na dość dużą zawartość węglowodanów. W ziemniaku znajduje się jednak także dość wyraźna ilość witaminy C oraz witamin z grupy B.

Charakterystycznym elementem ziemniaków jest oczywiście skrobia. Pozytywnie wpływa ona na pracę jelit człowieka, zmniejsza ryzyko kamicy pęcherzyka żółciowego i obniża stężenie cholesterolu. Oprócz tego ziemniaki stanowią ważne źródło wielu składników mineralnych, takich jak magnez, potas, fosfor, wapń, sód, żelazo i cynk.

Pokaż więcej

Ugotowane ziemniaki
03.02.2026 14:18 Gniją i fermentują w jelitach. Nigdy nie łącz z tym ziemniaków

Ziemniaki, pyry, bulwy, kartofle - zwał jak zwał, ale prawda jest taka, że większość Polaków nie wyobraża sobie obiadu bez dodatku ziemniaków. Puree, ugotowane, z koperkiem, z masłem, solą, śmietaną… Niestety - nie ze wszystkimi produktami ziemniaki komponują się równie zdrowo, co smakowo. Sprawdźcie, z czym warto łączyć kartofelki, a z czym nie, bo w przeciwnym razie pojawią się wzdęcia i gazy. 

Ziemniaki w bulionie zamiast w wodzie - prosty sposób na lepszy smak
03.02.2026 11:18 Przestałam gotować ziemniaki w wodzie - używam tego. To mój nowy sposób, smak zaskakuje

Ziemniaki zwykle lądują w garnku z wodą i solą - i wtedy robią po prostu za dodatek do reszty obiadu. A czasem wystarczy mała zmiana w gotowaniu, żeby wyszły bardziej aromatyczne. Wystarczy prosty patent: zamiast zwykłej wody użyć bardziej smakowego płynu, który oddaje ziemniakom trochę aromatu. Efekt jest subtelny, ale wyczuwalny - ziemniaki pachną przyjemniej i mają pełniejszy smak.

kopytka
02.02.2026 15:45 Wybieram te ziemniaki i dobrze je ostudzam. Moje kopytka nigdy nie wychodzą twarde

Myślisz, że kluczem jest technika wyrabiania albo czas gotowania? Nic bardziej mylnego! Większość gospodyń popełnia ten sam błąd, pomijając jeden, kluczowy szczegół. Jeśli Twoje kluski nie mają perfekcyjnej konsystencji, prawdopodobnie brakuje im tego jednego elementu.

makaron, ziemniaki
02.02.2026 15:25 Gotuj tak makaron i ziemniaki, a Twój portfel Ci podziękuje. Polacy tracą fortunę przez jeden błąd

Robi to niemal każdy z nas, przygotowując obiad, zupełnie nie zdając sobie sprawy z konsekwencji. Ten banalny nawyk przy gotowaniu ziemniaków czy makaronu sprawia, że Twoje pieniądze dosłownie "parują" z garnka. Jeśli zastanawiasz się, dlaczego Twoje rachunki za gaz lub prąd rosną, odpowiedź może być prostsza, niż myślisz.

Ziemniaki z gzikiem - tradycyjny przepis krok po kroku
30.01.2026 21:20 Smak dzieciństwa z czasów PRL-u. Sycące kartofle z tradycyjnym serkiem z Wielkopolski

Są takie dania, które wyglądają niepozornie, a po pierwszym kęsie człowiek rozumie, czemu wraca się do nich latami. Ziemniaki z gzikiem to dokładnie ten przypadek – proste składniki, a efekt jest zaskakująco „pełny” i sycący. Czym jest gzik i skąd się wziąłJak dobrać ziemniaki i ugotować je tak, by były idealne do twarożku Ziemniaki z gzikiem – składniki i przepis krok po kroku 

Kotlety ziemniaczano-twarogowe, obiad bez mięsa w 20 minut
29.01.2026 19:29 Ziemniaki z wczoraj zamieniam w kotlety. Złote z wierzchu, miękkie w środku - 2 zasady

Te kotlety to świetny sposób na ziemniaki z wczoraj i szybki, sycący obiad bez mięsa. W środku są miękkie i lekko kremowe od twarogu, a na zewnątrz mogą być gładkie albo chrupiące – zależy, czy zrobisz panierkę.Jakie ziemniaki i jaki twaróg wybrać, żeby kotlety były zwarteJak doprawić i wyrobić masę, żeby łatwo się formowała i nie kleiłaSmażenie, dodatki i przechowywanie – żeby smakowało też następnego dniaKotlety ziemniaczane z twarogiem - składniki i przepis

ziemniaki
21.11.2025 17:26 Pieczone ziemniaki jak z restauracji? To możliwe tylko z frytkownicą Zelmer ZAF6000

Kto nigdy nie złamał diety na rzecz chrupiących, smażonych ziemniaczków, niech pierwszy rzuci… widelcem. Każdy z nas uwielbia przecież ich chrupiący wierzch oraz delikatne, kremowe wnętrze. Z frytkownicą Zelmer możesz przygotowywać je non stop i nigdy Ci się nie znudzą.  

ziemniaki
13.10.2025 10:51 Rolnik z Podkarpacia rozdawał za darmo ziemniaki. Skorzystały tłumy

Zamiast patrzeć, jak tony ziemniaków gniją na polu, gospodarz z Dąbrowicy pod Przemyślem zrobił rzecz niecodzienną: wysypał całe zbiory i zaprosił ludzi, by brali, ile uniosą. Wystarczyły godziny, aby na ściernisku dawnej gorzelni pojawiły się przyczepy, taczki i długie kolejki aut.150 ton ziemniaków czekało na chętnych w Dąbrowicy.Plon sięgnął rekordowych 45 t/ha, a skup oferował 20–30 gr/kg.Akcja ruszyła w sobotę 11 października i przyciągnęła setki mieszkańców.Rolnik wolał oddać bulwy, niż ponosić koszty przechowywania.

mycie garnka
08.10.2025 13:57 Jak doczyścić przypalony garnek i patelnię?

Czarna skorupa po sosie czy brązowe zacieki po jajecznicy nie muszą oznaczać wymiany naczynia. Wystarczy surowy ziemniak i garść soli kuchennej, by skutecznie usunąć przypalenia bez drapania powłoki.Działa na stal, żeliwo i emalię.Bez chemii – skrobia i sól rozmiękczają zwęglenia.Ziemniak to naturalna gąbka i delikatny ścierniwo.Cały proces zajmuje mniej niż 10 minut.

ziemniaki
08.10.2025 05:01 Jak gotować ziemniaki przy cukrzycy? Sposób dla diabetyków

Ziemniaki nie muszą znikać z diety diabetyka – kluczem jest sposób ich przygotowania. Odpowiednia obróbka termiczna i dobrze dobrane dodatki mogą znacząco obniżyć indeks glikemiczny (IG), chroniąc przed gwałtownym wzrostem poziomu cukru we krwi. Zobacz, jak gotować ziemniaki, by były bezpieczne dla osób z cukrzycą.IG ziemniaków może wynosić od 58 do 95 – zależy od sposobu obróbki.Najniższy IG mają ziemniaki gotowane lub pieczone w skórce, potem schłodzone i lekko podgrzane.Skrobia oporna powstaje po całkowitym ostudzeniu bulw – działa jak błonnik, nie podnosi gwałtownie glikemii.Smażone ziemniaki i puree mają najwyższy IG i nie są zalecane diabetykom.Najlepsze połączenie: ziemniaki + białko + błonnik + niewielka ilość tłuszczu = stabilniejszy poziom cukru.

placki ziemniaczne
21.09.2025 15:37 Placki ziemniaczane robię tylko metodą 1:1. Wychodzą idealnie chrupiące

Odkąd odkryłem metodę 1:1, placki ziemniaczane przestały się rozpadać i zyskały złocistą, chrupiącą skorupkę.Wystarczy jedna prosta proporcja, by uzyskać idealne połączenie chrupkości i kremowego wnętrza.Połowę ziemniaków ścierasz na grubych, połowę na drobnych oczkach – to podstawa metody 1:1.Taka masa nie potrzebuje dużo mąki i nie chłonie tłuszczu.Lekko odciśnięta woda pozostawia wilgoć, która scala placki podczas smażenia.Krótkie smażenie na średnim ogniu daje złocistą skórkę i puszysty środek.

ziemniakami
11.09.2025 11:50 Jak przechowywać ziemniaki na zimę? Kiełki się nie pojawią

Przed zimą warto pomyśleć nie tylko o słoikach z ogórkami czy dżemem, ale także o solidnym zapasie ziemniaków. Dobrze przechowane bulwy gwarantują, że purée, kopytka czy babka ziemniaczana będą w zasięgu ręki przez cały sezon mrozów.

haluszki
06.09.2025 07:59 Haluszki z Białowieży królują na stołach. Ich smaku nie da się zapomnieć

Miękkie w środku, złociste na zewnątrz, pachnące ziemniakami i domowym ciepłem – tak smakują haluszki z Puszczy Białowieskiej. Kto raz spróbuje tych tradycyjnych klusek, już zawsze będzie do nich porównywał wszystkie inne.

knedle siostry Anastazji
01.09.2025 15:02 Z przepisu siostry Anastazji na knedle ze śliwkami korzysta cała Polska. Jest kultowy

Knedle ze śliwkami siostry Anastazji to kwintesencja domowej, polskiej kuchni - proste w wykonaniu i niezwykle smaczne, sprawdzają się zarówno jako obiad, jak i deser. Warto je przygotować samodzielnie, szczególnie teraz, gdy sezon na śliwki trwa. Nie potrzebujesz skomplikowanych składników, tylko kilka podstawowych produktów i chwila czasu, aby cieszyć się tym nostalgicznym daniem.

mięciutkie kopytka
28.08.2025 13:49 Kopytka z 3 składników. Wychodzą mięciutkie jak chmurka

Kiedy mam ochotę na coś prostego, a jednocześnie wyjątkowo pysznego, sięgam po sprawdzony przepis na kopytka mięciutkie jak chmurka. Do ich przygotowania wystarczą tylko trzy składniki, które zawsze mam w kuchni. Kopytka zawsze wychodzą delikatne, sprężyste i mięciutkie jak chmurka.

ziemniaki
25.08.2025 11:20 Jedz zamiast ziemniaków. Najlepszy dodatek obiadowy dla seniorów

Dla wielu osób obiad bez ziemniaków to kulinarna niepełność. Jednak dietetycy coraz częściej wskazują na zdrowszą i równie smaczną alternatywę, szczególnie polecaną osobom starszym. To prosty zamiennik, który wspiera zdrowie i dodaje energii.

zapiekane danie
20.08.2025 14:19 Pomysł na pyszny obiad. Wystarczą ziemniaki i mięsny farsz

Kilka ziemniaków, pierś z kurczaka i odrobina sera wystarczą, by przygotować pełnowartościowy, rodzinny obiad bez nadwyrężania budżetu. Chrupiące placki ziemniaczane, wypełnione aromatycznym farszem i zapieczone z serem, gotowe są w niecałe 40 minut.

tradycyjna babka ziemniaczana
05.08.2025 12:19 Babka ziemniaczana z pysznym dodatkiem. Tradycyjny przepis

Kiedy muszę szybko przygotować sycący obiad i nie rujnować przy tym domowego budżetu, wyciągam z szuflady mój przepis na babkę ziemniaczaną. Wystarczy kilogram ziemniaków, garść kiszonej kapusty i słodka marchewka, żeby w niecałą godzinę wyjechało z piekarnika chrupiące, pachnące majerankiem danie. Ten przepis jest w mojej rodzinie od pokoleń.

młode ziemniaki na patelni
18.07.2025 19:20 Strzelczyk pokazał, jak zrobić młode ziemniaki z patelni. To hit na lato

Tomasz Strzelczyk zaprezentował swój sposób na ziemniaki ugotowane na patelni. Wystarczy kilka składników – koper, czosnek i masło – by wydobyć z nich pełnię smaku. Złociste kuleczki są najlepszym sposobem na uczczenie sezonu na świeże polskie warzywa.

ugniatanie ziemniaków
13.07.2025 16:14 Weź wczorajsze ziemniaki i ubij z dodatkami. Ten obiad to coś pysznego

Faszerowane placki z ziemniaczanego ciasta to jeden z ciekawszych sposobów na zagospodarowanie obiadowych resztek. Łatwo można przerobić stare ziemniaki na nową potrawę – rzadko u nas spotykaną, a zarazem bardzo znajomą w smaku.

chrupiące placki
29.06.2025 22:00 Sposób babci na placki ziemniaczane. Są chrupiące i nie ciemnieją

Dlaczego placki ziemniaczane ciemnieją? To pytanie pojawia się na wielu forach internetowych dotyczących gotowania. Potrawa robi się ciemna, pod wpływem kontaktu ziemniaków z tlenem, który jest w powietrzu. To zupełnie naturalny proces, jednak znacząco wpływa na estetykę placków. Na szczęście istnieje prosty sposób, by temu zaradzić. Wystarczy dodać 1 składnik do masy zamiast mąki. Tak robiła moja babcia, a placki były cudownie chrupiące.

kartacze
28.06.2025 22:00 Te kartacze nie mają sobie równych. Przepis mam od babci

Szukasz pomysłu na tani, pyszny obiad? Przygotuj wyśmienite kartacze według przepisu mojej babci. Wystarczy prosty trik, a cepeliny będą najlepsze na świecie. W życiu lepszych nie jadłem.

obiad z młodych ziemniaków
24.06.2025 12:50 Z młodych ziemniaków robię szybki i tani obiad. Moja rodzina go uwielbia

Szukasz pomysłu na szybki, prosty, tani i przede wszystkim smaczny obiad? Postaw na młode ziemniaki. O tej porze roku smakują najlepiej i przygotujesz z nich wiele wyśmienitych dań. Jedno z nich moja rodzina uwielbia najbardziej.

Duża ilość ziemniaków
28.05.2025 07:01 Wzięli pod lupę ziemniaki z Biedronki i Lidla. Wyniki testów laboratoryjnych są jasne

W ostatnim czasie postanowiono zbadać ziemniaki, które na co dzień sprzedawane są w takich sklepach jak Biedronka czy Lidl. Jak przebiegła kontrola i co wykryto w kartoflach. Okazuje się, że w warzywach sprzedawanych w jednych z tych dwóch sklepów wykryto pozostałości jednego pestycydu. 

szare kluski z okrasą
19.05.2025 19:55 To najlepszy przepis na szare kluski. Dostałem go od babci

Szare kluski, pieszczotliwie zwane też szarymi kluchami, to danie leniwych gospodyń, ale też smak najdawniejszych wspomnień i najprostszej kuchni. Oto jak przyrządzić je zgodnie z wielkopolską tradycją.

placki ziemniaczane
09.05.2025 10:19 Posiekaj i wrzuć do masy na placki ziemniaczane. Innych nie robię, obłędnie pyszne

Zapomnij o klasycznych plackach ziemniaczanych. Wiosną i latem warto dodać do nich sezonowe warzywo. Danie zyska nowy smak i lekkość. Poznaj przepis, a dowiesz się, o jaki składnik chodzi. 

faszerowane kluski
08.05.2025 14:14 Te kluski przygotowuję, gdy mam mało czasu. Pełne pysznego farszu smakują jak marzenie

Szukasz sposobu na szybki obiad? W takim razie sięgnij po ten przepis. Przygotowane według niego faszerowane kluski z ziemniaków sprawdzą się na tę okazję doskonale. 

młode ziemniaki
25.03.2025 10:40 To najlepsza zupa, jaką ugotujesz z młodych ziemniaków. Smakuje jak marzenie

Szukasz pomysłu na szybki, tani i wyjątkowo smaczny obiad? Zaproś wiosnę do swojej kuchni i ugotuj prostą zupę z młodych ziemniaczków. Z dodatkiem świeżego koperku i zielonego groszku smakuje jak marzenie.