To warzywo wymiata złogi z tętnic. Jedz raz dziennie
Zastanawiacie się, jakie warzywo najczęściej pojawia się w kontekście „czyszczenia tętnic"? Na ogół wymieniane są dwa: burak i czosnek, ale od razu zaznaczamy, że żadne warzywo nie „wymiata złogów” z tętnic jak szczotka. Miażdżyca to złożony proces i wymaga kompleksowej diety oraz stylu życia. Możemy jednak podpowiedzieć, co wprowadzić do diety, żeby wspomóc naczynia krwionośne.
Dwa tytany wśród warzyw
Najczęściej mówi się o buraku, ponieważ zawiera azotany, które w organizmie przekształcają się w tlenek azotu. Ten związek rozszerza naczynia krwionośne, poprawia ich elastyczność i może obniżać ciśnienie krwi. Regularne spożywanie buraków (np. w postaci soku lub gotowanych warzyw) może wspierać przepływ krwi i zdrowie układu sercowo-naczyniowego.
Drugim „hitem” jest czosnek, który zawiera allicynę – związek o działaniu przeciwzapalnym i potencjalnie obniżającym poziom cholesterolu LDL. Może on wspierać profil lipidowy i zmniejszać procesy sprzyjające odkładaniu się blaszek miażdżycowych.
Warto też wspomnieć o brokułach i innych warzywach kapustnych, które dostarczają sulforafanu – związku o działaniu przeciwutleniającym i wspierającym naczynia krwionośne.
Jednak najważniejsze jest to, że pojedyncze warzywo nie cofnie miażdżycy. Realne korzyści daje codzienne spożywanie warzyw, ograniczenie tłuszczów trans i przetworzonej żywności, aktywność fizyczna oraz kontrola cholesterolu i ciśnienia.
Jak powinna wyglądać dieta osoby z miażdżycą?
Dieta takiej osoby powinna przede wszystkim spowalniać odkładanie się blaszek miażdżycowych, obniżać poziom cholesterolu LDL i zmniejszać stan zapalny w organizmie. Najlepiej sprawdza się model żywienia zbliżony do diety śródziemnomorskiej lub DASH, oparty na naturalnych, mało przetworzonych produktach. Podstawą powinny być warzywa i owoce – minimum 400–500 g dziennie – ponieważ dostarczają błonnika, antyoksydantów i potasu wspierających naczynia krwionośne. Bardzo ważne są produkty pełnoziarniste, takie jak płatki owsiane, kasze czy pełnoziarniste pieczywo, które pomagają obniżać poziom „złego” cholesterolu.
W diecie powinny regularnie pojawiać się tłuste ryby morskie (np. łosoś, makrela, sardynki) jako źródło kwasów omega-3 działających przeciwzapalnie. Warto zastąpić tłuszcze zwierzęce zdrowymi tłuszczami roślinnymi – oliwą z oliwek, olejem rzepakowym, orzechami i pestkami. Należy ograniczyć czerwone mięso, przetworzone wędliny, smażone potrawy oraz produkty zawierające tłuszcze trans. Istotne jest także zmniejszenie spożycia cukrów prostych i wysoko przetworzonej żywności, które sprzyjają stanom zapalnym i zaburzeniom lipidowym.
Osoba z miażdżycą powinna kontrolować ilość soli w diecie, aby wspierać prawidłowe ciśnienie tętnicze. Pomocne jest jedzenie mniejszych, regularnych posiłków i utrzymywanie prawidłowej masy ciała. Dieta nie zastępuje leczenia, ale w połączeniu z aktywnością fizyczną i farmakoterapią może znacząco zmniejszyć ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych.
Właściwości buraka
Buraki są bogate w azotany, które w organizmie przekształcają się w tlenek azotu – związek rozszerzający naczynia krwionośne. Dzięki temu mogą wspierać obniżanie ciśnienia tętniczego i poprawiać przepływ krwi. To właśnie dlatego sok z buraka często poleca się osobom z nadciśnieniem oraz sportowcom – poprawia wydolność i dotlenienie mięśni.
Zawierają także silne przeciwutleniacze, zwłaszcza betaninę (barwnik nadający im intensywny kolor), która pomaga neutralizować wolne rodniki i zmniejszać stan zapalny w organizmie. Buraki wspierają również wątrobę – mogą ułatwiać procesy detoksykacyjne i metabolizm tłuszczów.
Są źródłem kwasu foliowego (witamina B9), szczególnie ważnego dla kobiet w ciąży oraz dla prawidłowej pracy układu nerwowego. Dostarczają także potasu, magnezu i żelaza, wspierających serce oraz produkcję czerwonych krwinek. Dzięki zawartości błonnika poprawiają pracę jelit i pomagają regulować poziom cholesterolu.