Te "zdrowe" napoje rujnują zęby. Stomatolog mówi wprost: "Ewidentnie niszczą szkliwo"
Współczesna stomatologia mierzy się z nowym wyzwaniem, które dotyka osoby dbające o zdrowy styl życia. Choć codzienna higiena jamy ustnej wydaje się wystarczająca, wielu trzydziestolatków zmaga się z postępującym niszczeniem uzębienia. Okazuje się, że nawyki żywieniowe, uznawane powszechnie za korzystne, mogą w rzeczywistości prowadzić do nieodwracalnych zmian w strukturze zębów.
Jak dieta i kwaśne napoje niszczą szkliwo zębów u młodych dorosłych?
Młodzi dorośli Polacy coraz częściej doświadczają niszczenia uzębienia w wyniku spożywania popularnych napojów oraz przekąsek typu „fit”. Piotr Przybylski zauważa, że do gabinetów trafiają pacjenci prowadzący zdrowy tryb życia, którzy mimo unikania słodyczy i dbania o higienę, zmagają się z zaawansowaną erozją szkliwa. Zjawisko to dotyczy zwłaszcza dzisiejszych 30-latków, których zęby są niszczone przez modę na kwaśne, lepkie napoje oraz specyficzne produkty dietetyczne.
Każde spożycie kwaśnego napoju, takiego jak energetyk, izotonik czy napój typu „zero”, inicjuje proces chemicznego rozpuszczania szkliwa ze względu na ich niskie pH. Szkodliwe składniki, w tym cukry obecne w smoothie i sokach owocowych, pozostają w jamie ustnej na dłużej, co potęguje negatywny wpływ na zęby. Mechanizm ten różni się od klasycznego działania cukru, gdyż kwas bezpośrednio atakuje tkanki zęba.
Proces utraty tkanek pod wpływem kwasów postępuje powoli i bezboleśnie, a u pacjentów objawia się szczególnie wyraźnie na przednich zębach. Doktor Przybylski wskazuje, że wpływ kwasów na uzębienie jest znacznie większy, niż zakłada powszechna świadomość. Obecnie jest to jedna z głównych przyczyn niepróchnicowej utraty wytrzymałości mechanicznej oraz zmiany kształtu zębów u młodych ludzi.
Erozja jest spowodowana niewłaściwą dietą. Zależy bardziej od częstotliwości kontaktu zębów z kwasami niż od staranności ich mycia. Zęby dzisiejszych 30-latków bardzo często są ofiarami mody na napoje kwaśne i lepkie lub "fit" przekąski. Energetyki, izotoniki i napoje "zero cukru" ewidentnie niszczą szkliwo. Ich wpływ jest znacznie większy, niż wynika to z powszechnej świadomości, a w praktyce gabinetowej to dziś jedna z głównych przyczyn niepróchnicowej utraty tkanek zęba u młodych dorosłych – mówi dr n. med. Piotr Przybylski z kliniki Implant Medical w rozmowie z portalspozywczy.pl
Jakie czynniki poza higieną wpływają na stan zębów?
Stomatolodzy ostrzegają przed nowym trendem, w którym młodzi dorośli tracą zęby mimo przekonania o właściwym dbaniu o higienę. Choć uzębienie z zewnątrz może wydawać się zadbane, jego faktyczny stan bywa gorszy, niż zakładają pacjenci. Samo szczotkowanie nie gwarantuje pełnej ochrony, a gorsza kondycja jamy ustnej u 30-latków nie zawsze objawia się klasycznymi ubytkami.
Na stan zębów istotnie wpływa stresujący tryb życia, prowadzący do bruksizmu i zaciskania szczęki, a także częsty kontakt z kwasami zawartymi w energetykach, izotonikach oraz wodach z cytrusami. Erozja zależy w dużej mierze od częstotliwości spożywania tych produktów, a smoothie i soki owocowe łączą w sobie kilka niekorzystnych dla szkliwa czynników. Niskie pH tych napojów w połączeniu z długim czasem kontaktu z zębami przyspiesza ich degradację.
W efekcie działania tych czynników zęby trzydziestolatków nie psują się w tradycyjny sposób, lecz ulegają chemicznemu rozpuszczeniu. Eksperci podkreślają, że do tego procesu nie są potrzebne bakterie ani zaniedbania higieniczne. Prowadzi to do sytuacji, w której u osób dbających o czystość jamy ustnej diagnozowana jest zaawansowana erozja.
Dlaczego kwasy w napojach są groźniejsze dla szkliwa niż cukier?
Napoje typu „zero cukru” mogą być bardziej niebezpieczne dla uzębienia niż słodkie przekąski, ponieważ nie są powszechnie postrzegane jako szkodliwe. Produkty te niszczą szkliwo w sposób podstępny, zwłaszcza gdy są popijane przez wiele godzin. Takie nawyki utrzymują jamę ustną w stanie ciągłego zagrożenia kwasowego.
Kwas działa na zęby bezpośrednio i znacznie szybciej niż cukier, rozpuszczając twarde tkanki na całych ich powierzchniach. W przeciwieństwie do cukru, który wymaga obecności bakterii do wywołania uszkodzeń, kwas atakuje szkliwo bez ich udziału. To sprawia, że proces erozji jest bardziej bezpośredni i obejmuje większy obszar zęba.
Długotrwała obecność kwasów osłabia naturalną zdolność śliny do remineralizacji szkliwa i neutralizacji pH w jamie ustnej. Dodatkowo przy spożywaniu smoothie i soków wydziela się mniej śliny niż podczas gryzienia całych owoców, co pozbawia zęby naturalnej ochrony przed kwasami owocowymi. Skutkuje to stopniową utratą objętości i obniżeniem wytrzymałości mechanicznej uzębienia.
Jakie są główne przyczyny erozji szkliwa zębów?
Erozja szkliwa to nieodwracalny proces chemicznej utraty tkanki, który staje się jedną z największych zmian obserwowanych we współczesnej stomatologii. Specjaliści zauważają, że zęby dzisiejszych 30-latków są często w gorszym stanie, bardziej starte i popękane niż u ich rodziców w analogicznym wieku. Gorszy stan uzębienia u młodych dorosłych wynika tu z mechanizmów erozyjnych, a nie tylko z obecności próchnicy.
Główną przyczyną problemu jest niewłaściwa dieta oraz częsty kontakt z napojami o niskim pH, takimi jak energetyki, izotoniki czy soki owocowe. Szkliwo zaczyna się demineralizować przy pH 5,5, podczas gdy wiele popularnych napojów ma pH w zakresie od 2,5 do 3,5. Na przyspieszenie tego procesu wpływają również czynniki mechaniczne, takie jak stres i bruksizm.
Wymienione czynniki prowadzą do stopniowej utraty kształtu, objętości oraz wytrzymałości zębów, co objawia się ich chemicznym rozpuszczaniem. Kwas oddziałuje na twarde tkanki na całych powierzchniach, prowadząc do zaawansowanej erozji. Zjawisko to jest widoczne nawet u pacjentów, którzy wykazują dużą dbałość o codzienną higienę jamy ustnej.
