Pierwsze ciasta powstały najprawdopodobniej już w starożytnym Egipcie. Wówczas składano je bogom w ofierze. W tamtych czasach przypominały one bardziej dzisiejszy chleb. Ciasto od początku symbolizowało hojność, a obdarowanie nim było zaszczytem. W dzisiejszych czasach również ciasto jest symbolem gościnności i kojarzy się głównie z wyjątkowymi okolicznościami, takimi jak urodziny, wesela czy święta.
W epoce oświecenia cukier w Polsce stał się bardziej powszechny, przez co tamtejsze desery zaczęły w smaku przypominać bardziej te współczesne. Najsłynniejszym polskim ciastem stała się baba drożdżowa. Dzięki królowi Stanisławowi Leszczyńskiemu, deser ten przeniknął do francuskiej tradycji kulinarnej. Obecnie najpopularniejszym polskim ciastem jest sernik. Według TasteAtlas zajął on drugie miejsce w rankingu najlepszych ciast świata.
Obecnie cukiernictwo jest niezwykle rozwinięte, a każdy kraj ma swoje tradycyjne wypieki. Istnieje wiele rodzajów ciast. Rozróżnia się je na podstawie tego, w jaki sposób się je przygotowuje i jakie mają zastosowanie.
Z ciasta drożdżowego piecze się rogaliki, bułeczki czy paszteciki. Ciasta kruchego używa się do pieczenia tart. Do upieczenia babki potrzebne będzie ciasto ucierane. Ciasto biszkoptowe wykorzystywane jest do robienia tortów. Ptysie, eklerki, czy też karpatka wymagać będą ciasta parzonego. Pierniki wymagać będą rzecz jasna ciasta piernikowego. Ciasto francuskie lub półfrancuskie wykorzystuje się m. in. do spodów do pizzy. Do najpopularniejszych rodzajów ciast należą także: ciasto pierogowe, makaronowe oraz naleśnikowe.
Istnieją także ciasta, które nie wymagają pieczenia. Najpopularniejsze ciasto bez pieczenia to sernik na zimno. Do przygotowania tart, ciast przekładanych czy torcików również nie jest wymagane pieczenie.
Wśród najpopularniejszych ciast w Polsce znajdują się m. in.: sernik na zimno (a także pieczony), sękacz, karpatka, kremówka, makowiec, jabłecznik, szarlotka, babka, metrowiec, pleśniak, wuzetka, mazurek, keks, ciasto marchewkowe, ciasto czekoladowe oraz ciasto owocowe. Popularne są także pierniki, pączki, oponki, racuchy, a także faworki.
Pokaż więcej
Taste Atlas to najbardziej popularny przewodnik po mapie kulinarnej całego świata. Każdego roku wybierane są najlepsze dania i desery, a ranking przygotowywany jest na podstawie opinii internautów. W 2026 roku w rankingu najlepszych deserów świata, pojawiło się pięć wypieków z Polski.
Boże Narodzenie coraz bliżej, więc powoli zaczynamy rozglądać się za produktami spożywczymi potrzebnymi na święta. W listopadzie zagniatamy również ciasto na staropolski piernik długo dojrzewający. Upieczone ciasto przekładamy w grudniu powidłami śliwkowymi, jednak nie każde nadają się do wypieków.
Ostatnio miałam ochotę na coś słodkiego do kawy. Jako, że mamy listopad, a na zewnątrz jest chłodno i deszczowo, wybór padł na ciasteczka z miodem i przyprawą do piernika.
Klasyczny miodownik z budyniowym kremem zna chyba każdy, kto choć raz był na polskich świętach. Ja też piekłam go latami według tego samego schematu, aż pewnej zimy postanowiłam zmienić krem i jeden dodatek do ciasta. Efekt zaskoczył nawet moją rodzinę, która tego ciasta nie zmienia od pokoleń - teraz to właśnie ta wersja znika z talerza najszybciej.
Dawniej w sklepach wybór był niewielki, żeby nie powiedzieć żaden. Kuchnia naszych babć opierała się więc na tym, co akurat było dostępne i było pod ręką. Wśród takich produktów była tania margaryna do pieczenia.
Najlepszy biszkopt wychodzi z dużej ilości jajek, odpowiedniego rodzaju mąki i octu. To właśnie ocet sprawia, że ciasto jest lekkie, jak chmurka i nie opada. Biszkopt przygotowuję bez proszku do pieczenia i sody. Dzięki sztywnej pianie z białek z octem, rośnie, jak marzenie.
Na 11 listopada robię zawsze ciasto, które od razu kojarzy się z flagą, ale bez sztucznych barwników i bez efekciarskiej dekoracji na pokaz. Ten przepis jest połączeniem naturalnie czerwonego biszkoptu buraczany z grubą, białą warstwą kremu mascarpone. Idealny deser na zakończenie tego ważnego dnia.
Uwielbiam rogale marcińskie, jednak przygotowanie ich w tradycyjny sposób wymaga sporo czasu i pracy, ponieważ pieczone są z ciasta półfrancuskiego drożdżowego. Zmodyfikowałam jednak przepis tak, że rogale robię w dosłownie 20 minut.
Piernik staropolski to ciasto, które każdego roku piekę na Wigilię i Boże Narodzenie. Ciasto wyrabiam zachowując dokładne proporcje składników, to sekret doskonałej puszystości, wilgotności i smaku.
Każdy miód ma inne zastosowanie i smak. Jedne są idealne, gdy jesteśmy chorzy, inne, gdy zależy nam na pełnym kolorze i smaku świątecznych ciast. Jeden rodzaj miodu jest wręcz stworzony do piernika.
Uwielbiam cynamonki i robię je jesienią w różnych wersjach. Niedawno przygotowałam nieco zmodyfikowane ciasto drożdżowe, a następnie wysmarowałam je masłem wymieszanym z cynamonem i cukrem. Bułeczki były puszyste, jak chmurka.
Pyzy ziemniaczane mają złą sławę ciężkiego, zbitego dania, które zalega na żołądku na resztę dnia. Winna jest zwykle proporcja składników, nie sam przepis, bo zbyt dużo mąki w stosunku do ziemniaków daje właśnie ten gumowaty, ciężki efekt. Od kiedy trzymam się jednej, prostej proporcji, moje pyzy wychodzą puszyste i lekkie, mimo że robię je dokładnie z tych samych składników co zawsze.
Rogale świętomarcińskie to jeden z najbardziej charakterystycznych przysmaków Wielkopolski, szczególnie popularny przed 11 listopada. Jednak nie każdy rogal z makiem może nosić tę nazwę. Najważniejsze jest ciasto półfrancuskie, którego delikatne warstwy powinny być widoczne po przekrojeniu wypieku. To właśnie one pozwalają wstępnie ocenić, czy rogal został przygotowany zgodnie z tradycyjną recepturą.
Na Wszystkich Świętych lubię przygotować coś słodkiego, co mogę podać rodzinie do popołudniowej kawy. Tym razem postawię na czekoladowy skyrnik bez mąki, który jest delikatny, kremowy i wyjątkowo prosty do zrobienia. Wystarczy skyr, jajka, kakao i kilka dodatków, żeby przygotować pyszny deser. Samo wymieszanie składników zajmuje zaledwie 15 minut, a resztą zajmuje się piekarnik.
To jedno z najszybszych ciast, jakie możemy upiec w domu. Wszystko, czego potrzebujemy, to kilka podstawowych składników, ananas z puszki i wiórki kokosowe. Ciasto jest tak szybkie, że przygotowywanie zaczynam od rozgrzania piekarnika.
Do przygotowania ciasta drożdżowego najważniejszy nie jest wcale zaczyn. Równie istotne są pozostałe składniki, sposób wyrabiania i odpoczywania ciasta, by pięknie urosło w piekarniku i były puszyste, jak chmurka.
Ciasto ze śliwkami to jeden z tych wypieków, które najbardziej kojarzą mi się z jesienią. Jest puszyste, maślane i pełne soczystych owoców, a jego przygotowanie wcale nie wymaga cukierniczych umiejętności. Szczególnie lubię połączenie śliwek z cynamonem, rodzynkami i kandyzowaną skórką pomarańczową - to właśnie te dodatki nadają ciastu wyjątkowy aromat.
Każdego roku przygotowuję jabłka do słoików. Prażone owoce z aromatycznymi dodatkami to jedne z najlepszych przetworów, jakie możemy zrobić w domu. Tym bardziej, że mają w kuchni wiele zastosowań.
Jesienny poranek to ciasto, które o tej porze roku mogłabym jeść codziennie. To ciasto z jabłkami na kruchym spodzie z kruszonką i pysznymi, jesiennymi dodatkami.
Jeśli lubisz kokos, te pączki naprawdę potrafią przypadną Tobie do gustu - bo kokos jest tu i w cieście, i w nadzieniu, i na wierzchu. W środku czeka budyniowy krem na mleku kokosowym, a na wierzchu - lukier i wiórki, więc całość ma smak „à la Rafaello”, tylko w wersji drożdżowej.
Sernik na zimno to pyszna propozycja dla każdego łasucha. Zrobisz go bez trudu i zjesz z przyjemnością. To ciasto bez pieczenia zachwyca smakiem i łatwością wykonania.
Rodzina wpada na kawę po wizycie na cmentarzu? Upiecz mocno czekoladowy biszkopt z rumowymi rodzynkami i błyszczącą polewą – prostszy niż sernik, a robi efekt „wow” tak samo szybko, jak znika z talerza.
Nie wyrzucaj zwarzonego kremu do ciasta. Wystarczy prosty trik, a szybko pozbędziesz się grudek. Krem odzyska idealną strukturę.
Zapomnij o galaretce, kaszy i innych zagęszczaczach do jabłek na jabłecznik. Ciasto z kruszonką będzie jeszcze smaczniejsze, gdy wykorzystasz typowy, jesienny dodatek.
Najlepsze pierniczki, jakie jadłem, nigdy nie były te prosto z piekarnika. To zawsze były ciastka, które ktoś upiekł kilka tygodni wcześniej i zostawił w puszce, żeby poczekały na swoją kolej. Właśnie dlatego piernik piekę już teraz, w październiku, zamiast czekać na grudniowy pośpiech.
Internet oszalał na punkcie nowej wersji klasycznego włoskiego deseru. Jogurtowe tiramisu podbija teraz media społecznościowe i, w przeciwieństwie do oryginału, nie wymaga ani surowych jajek, ani mascarpone. Zrobiłem je w swojej kuchni w niecały kwadrans i mogę powiedzieć jedno - ten trend ma sens, a nie tylko metkę “modny”.
Gofry zwykle kojarzą się z gofrownicą, która zajmuje miejsce w szafce przez 350 dni w roku i wyciągana jest tylko od święta. Okazuje się jednak, że da się je upiec w zwykłym piekarniku, bez samego elektrycznego urządzenia - wystarczy prosta silikonowa forma do gofrów. Pokażę ci, jak to zrobić, żeby efekt, łącznie z charakterystycznym wzorem, był równie dobry jak z tradycyjnej gofrownicy.
Szarlotka to jedno z tych ciast, które potrafi zepsuć nawet dobry przepis przez jeden drobiazg - zbyt wilgotne jabłka. Spód robi się wtedy gumowaty, a sok zamiast zostać w nadzieniu, ucieka na blachę i przypala się na brzegach. Przez lata miałem ten sam problem, dopóki nie zacząłem przygotowywać jabłek inaczej, zanim w ogóle trafiły do ciasta.